Giống chó mèo bị cấm ở Hà Lan: Không có chó, chỉ có mèo Sphynx và Scottish Fold

Khi tìm thông tin về các giống thú cưng bị cấm tại Hà Lan, bạn có thể nghĩ ngay đến chó. Nhưng thực tế không có danh sách nào cả. Chính phủ Hà Lan đã khẳng định bằng văn bản rằng việc cấm các giống chó không giúp giảm số vụ cắn người, do đó không có giống chó nào bị cấm nhập cảnh hay cấm nuôi. Lệnh cấm hiện tại chỉ nhắm vào mèo: từ ngày 1 tháng 1 năm 2026, mèo không lông và mèo tai cụp — tiêu biểu là Sphynx và Scottish Fold — sẽ không được phép nuôi, và không có giấy tờ nào có thể thay đổi điều này. Toàn bộ lộ trình đưa thú cưng từ Việt Nam sang được nêu trong hướng dẫn vận chuyển thú cưng đi Hà Lan; bài viết này sẽ bóc tách những quy định thực sự cấm nhập cảnh và những quy định dễ gây hiểu lầm.

Chó: Không có giống nào bị cấm ở Hà Lan

Không có giống chó nào bị cấm nhập cảnh hay cấm nuôi ở Hà Lan, kể cả các giống chó dòng bull mà chủ nuôi thường hỏi thăm nhất. Trong văn bản trả lời Quốc hội ngày 1 tháng 7 năm 2026, Quốc vụ khánh phụ trách Nông nghiệp Hà Lan đã nêu rõ các biện pháp kiểm soát theo giống chó ở nước ngoài, chẳng hạn như cấm nuôi, không giúp giảm số vụ cắn người. Toàn văn văn bản có trong Câu trả lời Quốc hội 2440.

Thay vào đó, chính sách của Hà Lan quản lý từng cá thể chó. Thị trưởng có quyền yêu cầu rọ mõm và xích đối với những chú chó từng có hành vi nguy hiểm, và chính phủ đang xem xét áp dụng quy định này rộng rãi ngoài phạm vi từng khu vực. Ngoài ra, họ cũng đang xây dựng khóa học lý thuyết cho người chuẩn bị nuôi chó và đặt hàng nghiên cứu về các đặc điểm thể chất liên quan đến nguy cơ cắn người — đây mới chỉ là nghiên cứu, chưa phải là quy định bắt buộc.

Ba quy định về chó dễ gây hiểu lầm là lệnh cấm

Có ba quy định hoặc dự thảo của Hà Lan áp dụng cho một số nhóm chó cụ thể. Tuy nhiên, không quy định nào tạo thành danh sách cấm nuôi, và cũng không quy định nào cấm nhập cảnh. Việc phân biệt rõ điều này rất quan trọng khi bạn lên kế hoạch đưa chó sang Hà Lan.

Quy định về chó mũi ngắn là quy định có khả năng thay đổi cao nhất. Cơ quan An toàn Thực phẩm và Tiêu dùng Hà Lan (NVWA) cấm nhân giống các loại chó có mũi quá ngắn, và vào tháng 1 năm 2026 chính phủ đã có văn bản nêu rõ hiện chưa có đặc điểm cụ thể nào để làm cơ sở cho lệnh cấm nuôi. Trong câu trả lời trước Quốc hội vào tháng 3 năm 2026, họ cũng từ chối yêu cầu xuất trình biểu mẫu đo lường nhân giống khi nhập cảnh, vì đây không phải là giấy tờ chính thức. Các trang thông tin nhập cảnh của NVWA không yêu cầu về độ dài mũi của chó, nhưng chủ đề này đang được thảo luận tại Quốc hội, vì vậy bạn cần kiểm tra lại quy định hiện hành trước khi đặt vé cho một chú chó mũi ngắn.

Quy định về chó cắt tai và đuôi cũng tương tự. Dự thảo nghị định ngày 19 tháng 12 năm 2025 của chính phủ Hà Lan mở rộng lệnh cấm thi đấu/trưng bày đối với chó được cắt tai/đuôi hợp pháp ở nước ngoài, trong đó nhắm thẳng vào chó nhập khẩu, với mức phạt 1.500 euro và không có thời gian chuyển tiếp. Tuy chưa công bố ngày áp dụng chính thức, bạn vẫn nên chuẩn bị tinh thần như thể quy định này đã có hiệu lực: chú chó của bạn vẫn có thể sống ở Hà Lan, nhưng không được tham gia các sự kiện trưng bày.

Một điểm cần lưu ý là danh sách “chó rủi ro”. Văn bản tháng 1 năm 2026 dự kiến sẽ yêu cầu giấy chứng nhận phả hệ đối với những chú chó có đặc điểm thể chất nhất định vào khoảng năm 2027 đến 2028. Nếu điều này trở thành luật, những chú chó không có giấy tờ rõ ràng, ví dụ như chó lai, có thể bị ảnh hưởng.

Mèo: Không được phép nuôi Sphynx và Scottish Fold

Mèo là loài duy nhất có các giống bị cấm tại Hà Lan, và đây cũng là phần duy nhất trong luật Hà Lan nhắc đích danh các giống thú cưng. Kể từ ngày 1 tháng 1 năm 2026, hành vi nuôi mèo không lông hoặc tai cụp là vi phạm pháp luật, và quy định này áp dụng cho cả mèo mang từ nước ngoài vào.

Những giống mèo nào nằm trong lệnh cấm?

Cơ quan quản lý doanh nghiệp Hà Lan (RVO) nêu đích danh các giống mèo này. Lệnh cấm chia thành hai nhóm, và cả hai đều dựa trên đặc điểm thể chất thay vì nguồn gốc phả hệ.

Danh sách của RVO đi kèm cụm từ “chẳng hạn như”, nên đây chưa phải là danh sách đầy đủ. Với mèo Sphynx và Scottish Fold, chỉ cần tên giống là đủ để xác định. Nhưng do luật được viết dựa trên đặc điểm thể chất, một chú mèo lai có tai cụp hoặc bộ lông không có chức năng bảo vệ cũng sẽ bị coi là nằm trong lệnh cấm.

Vì sao giấy tờ không thể thay đổi được điều này?

Lý do của chính phủ Hà Lan rất rõ ràng: những chú mèo này gặp khó khăn và đau đớn vì chính ngoại hình của chúng. Mèo tai cụp mang đột biến gen gây ra chứng rối loạn sụn, không chỉ ở tai mà trên toàn cơ thể — dẫn đến các khớp ở chân và đuôi bị dày lên, cứng lại, gây đau đớn và đi tập tễnh. Mèo không lông thì khó điều hòa thân nhiệt, dễ bị kích ứng và nhiễm trùng da, đồng thời thường không có râu.

Đó là nguyên lý bạn cần nhớ khi đọc bài viết này. Các quy định về bệnh dại nhằm xử lý nguy cơ lây nhiễm bệnh, và một tờ giấy chứng nhận hợp lệ sẽ chứng minh rủi ro đã được kiểm soát. Nhưng lệnh cấm này nhắm vào bản thân tình trạng thể chất của con vật, điều mà không có tờ giấy nào thay đổi được. Do đó, pháp luật chỉ đặt ra một câu hỏi duy nhất: chú mèo này đã ra đời và được cấy microchip trước khi lệnh cấm bắt đầu hay chưa?

Đó cũng là lý do vì sao một bộ hồ sơ đầy đủ không giải quyết được vấn đề. Trong quy trình nhập khẩu thú cưng vào EU không hề cấm các giống mèo này — đây là quy định riêng của Hà Lan. Vì vậy, một bộ hồ sơ đạt chuẩn EU vẫn có thể thuộc về một chú mèo không được phép nuôi tại Hà Lan.

Cánh cửa duy nhất: Sinh ra và cấy microchip trước 1/1/2026

Những chú mèo đã sống trước khi có lệnh cấm sẽ được áp dụng quy định chuyển tiếp. Văn bản của chính phủ Hà Lan ghi rất chính xác: chú mèo phải sinh trước ngày 1 tháng 1 năm 2026 và có bằng chứng đã cấy microchip trước ngày đó. Mèo sinh từ ngày 1 tháng 1 năm 2026 trở đi, hoặc mèo không cấy chip, sẽ bị cấm.

Quy định này áp dụng ngang nhau cho mèo nhập cảnh từ nước ngoài. Trang thông tin của RVO về lệnh cấm nuôi, cập nhật lần cuối vào ngày 11 tháng 3 năm 2026, xác nhận rằng quy định này cũng áp dụng cho các kỳ lưu trú ngắn hạn như đi du lịch.

Bằng chứng mà RVO chấp nhận là giấy tờ xác nhận ngày cấy chip — ví dụ như hồ sơ đăng ký trên hệ thống cơ sở dữ liệu thú cưng, hoặc sổ khám bệnh của bác sĩ thú y ghi nhận thao tác cấy chip. Ba tình huống dưới đây sẽ cho thấy cách áp dụng mốc thời gian này:

Đối với chủ nuôi tại Việt Nam, có một chi tiết quan trọng cần đặc biệt lưu ý: dãy số microchip không chứa thông tin ngày tháng. Điều quan trọng nhất là bạn phải có giấy tờ ghi rõ ngày tháng — sổ lưu của phòng khám hoặc thông tin đăng ký trên hệ thống. Nếu phòng khám thực hiện cấy chip vẫn còn giữ hồ sơ, hãy xin ngay một bản sao. Nếu không có giấy tờ ghi ngày tháng, bạn sẽ không thể chứng minh ngày cấy chip và chú mèo sẽ không được hưởng quy định chuyển tiếp. Bạn có thể tìm hiểu thêm lý do microchip là cơ sở cho mọi giấy tờ khác trong hướng dẫn về microchip cho thú cưng bay quốc tế.

Cùng một mốc ngày tháng đó cũng phải xuất hiện trên giấy tờ chính thức. Giấy chứng nhận sức khỏe động vật của EU bắt buộc phải ghi ngày cấy chip, và ngày trên giấy chứng nhận phải khớp tuyệt đối với sổ ghi nhận của phòng khám.

Các bước tiếp theo cho mèo hợp lệ

Việc đáp ứng quy định chuyển tiếp chỉ mới giải quyết được vấn đề được phép nuôi. Chú mèo vẫn cần phải hoàn thành đầy đủ quy trình nhập cảnh: cấy chip trước khi tiêm phòng dại, làm xét nghiệm kháng thể dại, chờ đủ 90 ngày, đạt độ tuổi tối thiểu là 7 tháng và có giấy chứng nhận sức khỏe EU.

Mỗi bước trong quy trình này đều được trình bày rõ trong các quy định nhập cảnh thú cưng vào Hà Lan.

Có hai hạn chế sẽ theo chú mèo suốt đời. Mèo thuộc diện quy định chuyển tiếp không được dự thi hay trưng bày; nếu vi phạm sẽ bị phạt 500 euro. Tuy nhiên, mèo vẫn có thể được bán hoặc chuyển nhượng trong phạm vi Hà Lan.

Quá cảnh qua Amsterdam: Vì sao chủ nuôi nên đổi lộ trình

Amsterdam là điểm trung chuyển phổ biến từ Việt Nam đi khắp thế giới, nhưng văn bản luật không đề cập đến trường hợp chủ nuôi bay quá cảnh cùng một chú mèo không hợp lệ. RVO có liệt kê các trường hợp ngoại lệ cho trạm cứu hộ, bác sĩ thú y, đơn vị buôn bán và vận chuyển động vật — trong đó ngoại lệ cho việc vận chuyển kéo dài tối đa 4 ngày làm việc — và ngoại lệ cho các ca vận chuyển khẩn cấp. Mỗi trường hợp đều nhằm vào đối tượng chuyên môn hoặc tình huống khẩn cấp, không phải cho hành khách bay quá cảnh.

Cơ quan quản lý an toàn thực phẩm Hà Lan (NVWA) còn bổ sung thêm: khi nối chuyến tại Hà Lan, bước kiểm tra nhập cảnh EU sẽ diễn ra ngay tại đây. Hướng dẫn của họ về các chuyến bay nối chuyến cùng thú cưng cho phép một ngoại lệ hẹp, trong đó chủ nuôi tự chịu rủi ro, nếu thú cưng ở lại khu vực quốc tế và không tiếp xúc với động vật hay người khác.

Lời khuyên thực tế: không có ngoại lệ bằng văn bản nào cho hành khách quá cảnh. Với mèo Sphynx và Scottish Fold không đủ điều kiện theo quy định chuyển tiếp, bạn nên chọn chuyến bay không đi qua các sân bay của Hà Lan cho đến khi cơ quan chức năng có văn bản xác nhận khác. Đây là sự cẩn trọng, không phải kết luận pháp lý. Để biết thú cưng được chăm sóc ra sao khi nối chuyến, bạn có thể xem bài thú cưng được xử lý thế nào khi quá cảnh.

Mức phạt và cơ quan kiểm tra

Cơ quan thanh tra phúc lợi động vật Hà Lan (Landelijke Inspectiedienst Dierenwelzijn) đã bắt đầu kiểm tra việc thực thi lệnh cấm nuôi từ ngày 1 tháng 1 năm 2026. Hành vi nuôi mèo bị cấm sẽ bị phạt hành chính 1.500 euro. Chủ nuôi không có nghĩa vụ phải báo cáo mèo bị cấm, và bác sĩ thú y vẫn có thể khám chữa, cấy chip hoặc triệt sản cho bất kỳ chú mèo nào mà không phải trình báo.

Lệnh cấm đã được công bố trên công báo chính thức của Hà Lan (Staatsblad) vào ngày 31 tháng 10 năm 2025. Thông báo của chính phủ cũng đã nêu rõ quy định chuyển tiếp bằng đúng các từ ngữ được nhắc đến ở trên.

Hãng bay có quy định hạn chế giống riêng

Luật của Hà Lan và chính sách của hãng bay là hai bộ quy tắc hoàn toàn khác nhau. Nhiều hãng hàng không hạn chế vận chuyển chó mèo mũi ngắn dưới khoang hàng để đảm bảo an toàn hô hấp bất kể luật Hà Lan có cho phép hay không, vì vậy thú cưng có thể hợp lệ để nhập cảnh nhưng vẫn bị từ chối bay trên một chuyến bay cụ thể. Bài viết quy định hạn chế giống khi bay sẽ giải thích rõ những giống nào thường bị hạn chế và lý do vì sao.

Cách các hãng hàng không xử lý động vật sống trên các đường bay đến châu Âu được nêu chi tiết trong quy định của hãng bay khi vận chuyển thú cưng đi châu Âu.

Trước khi bạn đặt bất cứ dịch vụ nào

• Đối với chó – Về giống: Hà Lan không kiểm tra giống chó khi nhập cảnh, do đó bạn cần đọc kỹ danh sách cấm của hãng bay trước tiên.
• Đối với chó – Cắt tai hoặc đuôi: chó vẫn được phép nhập cảnh và sinh sống tại Hà Lan, nhưng hãy chuẩn bị tinh thần rằng chúng sẽ không được tham gia các sự kiện trưng bày.
• Đối với mèo – Ngày sinh: mèo Sphynx hoặc Scottish Fold sinh từ ngày 1/1/2026 trở đi không thể hưởng quy định chuyển tiếp, bất kể có giấy tờ gì.
• Đối với mèo – Ngày cấy chip: bạn cần xin sổ khám bệnh có ghi ngày tháng hoặc thông tin đăng ký trên hệ thống bằng văn bản, và phải đảm bảo ngày trên giấy chứng nhận EU khớp tuyệt đối với giấy tờ này.
• Đối với mèo – Lộ trình: nếu mèo không đủ điều kiện, hãy tránh mọi sân bay tại Hà Lan, kể cả khi chỉ quá cảnh.
• Kiểm tra lại trước khi đặt chỗ: chính phủ Hà Lan đang tiếp tục nghiên cứu các quy định về giống và đặc điểm thể chất của chó mèo, do đó hãy xác nhận lại thông tin hiện hành trước khi thanh toán vé máy bay.

Một chú thú cưng dù đủ điều kiện vẫn cần thời gian để hạ cánh và ổn định cuộc sống — hướng dẫn 14 ngày đầu tiên tại Hà Lan sẽ giải thích chi tiết những việc cần làm sau khi đến nơi.